Çinli bilim insanları 14-21 günlük yapay insan embriyosu modeli geliştirdi

Bilim kurgu filmlerindeki o meşhur sahneleri düşünün; sıvı dolu tüplerin içinde büyütülen organlar, laboratuvarda canlanan dokular... İşte bu fütüristik dünya, Çinli bilim insanlarının devrim niteliğindeki son başarısıyla gerçeğe dönüştü. Araştırmacılar, tıp dünyasının bugüne kadar çözülemeyen en büyük gizemlerinden birini aşarak, kendi organlarını geliştirebilen ilk yapay insan embriyosu modelini üretmeyi başardı. Bu modelde, anne karnındaki gelişim süreci birebir taklit edildi ve embriyonun 14 ile 21. günleri arasındaki evreler yeniden yaratıldı.

Embriyolojide "kara kutu" olarak bilinen bu kritik dönemde, hücreler vücudun temel mimarisini oluşturmak üzere üç boyutlu bir yapıya dönüşür. Ancak bugüne kadar laboratuvarda üretilen hiçbir model, doğanın kusursuz planını taklit edememiş ve hücreler rastgele büyümüştü. Çin Bilimler Akademisi'nden Prof. Yu Leqian ve ekibi, hücresel konumlandırma teknolojisini kullanarak bu sorunu çözdü. Geliştirdikleri ve "Disc-Gastruloids" adını verdikleri yapay modeller, doğanın o gizemli aşamasını birebir kopyalamayı başardı; 21 günlük bir insan embriyosundaki hücrelerle tamamen aynı yapıya sahip.

Bu mühendislik harikası modellerin %80’inden fazlasında mucizevi gelişmeler gözlemlendi. Bilim insanları, laboratuvar ortamında kendi kendine ritmik bir şekilde kasılan ilkel bir kalp odacığının oluşumuna tanıklık etti. Sadece kalp değil; aynı zamanda akciğer, karaciğer ve pankreasın temelini oluşturacak yapılar ile ilkel bir sindirim sistemi de bu modelde kendiliğinden gelişti. Hücre analizleri, modelin 21 günlük bir insan embriyosuyla tamamen aynı yapıda olduğunu kanıtladı. Bu tarihi adım, nakil bekleyen binlerce hasta için laboratuvarda sıfırdan organ üretme hayalini hiç olmadığı kadar yakınlaştırdı ancak şu aşamada daha gidilmesi gereken önemli yollar olduğu da vurgulandı.

Haberin Editörü: Emrah ALADAĞ