Gıda güvenliğinin yaz aylarında daha sıkı şekilde ele alınması gerektiğini vurgulayan Dr. Soydal, sıcak havalarda bakteriler başta olmak üzere birçok mikroorganizmanın gıdalarda daha hızlı çoğalabildiğini belirtti. Soydal, özellikle et, tavuk, balık ile süt ve süt ürünleri, yumurta, mayonezli yiyecekler, kremalı tatlılar, hazır yemekler ve açıkta satılan gıdaların uygun koşullarda muhafaza edilmemesi halinde gıda zehirlenmesi riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi.
Yaz aylarında gıda zehirlenmesi riski tek hatayla değil, ihmal birikimiyle büyüyor
Dr. Soydal, yaz aylarında gıda zehirlenmesi riskinin hafife alınmaması gerektiğini dile getirerek, küçük gibi görünen bir ihmalin özellikle toplu yemek hizmeti verilen yerlerde çok sayıda insanı aynı anda etkileyebileceğini söyledi. Soydal, bu konunun yalnızca mide bulantısı veya ishal meselesi olmadığını; çocuklar, yaşlılar, gebeler, kronik hastalığı bulunanlar ve bağışıklık sistemi zayıf kişiler için ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade etti.
Gıda zehirlenmelerinin çoğunlukla tek bir nedene bağlı gelişmediğini belirten Soydal, sıcak havalarda birden fazla hatanın aynı anda ortaya çıkmasının riski önemli ölçüde artırdığını söyledi. Soydal, soğuk zincirin bozulması, yemeklerin uygun sıcaklıkta saklanmaması, yetersiz pişirilmesi, piştikten sonra uzun süre oda sıcaklığında bekletilmesi veya hijyen kurallarına uyulmamasının gıda güvenliği açısından ciddi risk oluşturduğunu kaydetti. Soydal, güneş altında bekletilen bir ürünün, yeterince soğutmayan bir buzdolabının veya çiğ ve pişmiş gıdaların aynı yüzeyde hazırlanmasının dahi gıda zehirlenmesine neden olabileceğini vurguladı.
Toplu yemek hizmeti verilen okul, hastane, fabrika, yurt, bakım evi, yemekhane, lokanta, catering işletmeleri ile düğün ve benzeri organizasyonlarda sorumluluğun çok daha büyük olduğuna dikkat çeken Soydal, yaz aylarında gıda güvenliği uygulamalarının daha titizlikle yürütülmesi gerektiğini söyledi. Soydal, evde yapılan bir hatanın birkaç kişiyi etkileyebileceğini, ancak toplu yemek hizmetlerinde yapılan tek bir hatanın onlarca hatta yüzlerce kişiyi aynı anda etkileyebileceğini belirtti.
Belirtiler hafife alınmamalı; sıvı kaybında gecikmeyin
Dr. Soydal, gıda zehirlenmelerinin en sık bulantı, kusma, karın ağrısı, ishal, ateş, halsizlik ve sıvı kaybıyla kendini gösterdiğini belirterek özellikle risk grubundaki kişilerde hastalığın daha ağır seyredebildiğini ifade etti. Soydal, ishal ve kusmaya bağlı sıvı kaybı geliştiğinde özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan kişilerin vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini söyledi.
Soydal, aynı yemeği tüketen birden fazla kişide benzer şikâyetlerin görülmesi durumunda sağlık kuruluşlarına başvurulması ve ilgili kurumların bilgilendirilmesinin önem taşıdığını vurguladı.
Evlerde en sık hata: Çapraz bulaşma
Vatandaşların alışverişten başlayarak gıda güvenliği kurallarına dikkat etmesi gerektiğini belirten Soydal, kolay bozulabilen gıdaların uzun süre araçta, pazarda, güneş altında veya oda sıcaklığında bekletilmemesi gerektiğini ifade etti. Soydal, et, tavuk, balık ile süt ve süt ürünlerinin alışverişten sonra mümkün olan en kısa sürede buzdolabına yerleştirilmesi gerektiğini; pişmiş yemeklerin uzun süre dışarıda bekletilmemesi ve tekrar tüketilecekse yeterince ısıtılması gerektiğini söyledi.
Soydal, görünümünde veya kokusunda bozulma olmayan gıdaların da hastalık etkeni içerebileceğini, bu nedenle yalnızca görünüş ve kokuya güvenerek karar verilmemesi gerektiğini kaydetti. Evlerde en sık karşılaşılan hatalardan birinin çiğ ve pişmiş gıdaların temas etmesi olduğunu belirten Soydal, mutfak hijyeninin yaz aylarında daha da önem kazandığını söyledi.
Dr. Soydal, “Çiğ et, tavuk veya balıkla temas eden bıçak, kesme tahtası ve tezgâh yüzeyleri temizlenmeden başka gıdalar için kullanılmamalıdır.” ifadelerini kullandı. Çapraz bulaşmanın evlerde ve toplu tüketim yerlerinde gıda kaynaklı enfeksiyonların en sık nedenlerinden biri olduğuna dikkat çeken Soydal, gıda güvenliğinin yalnızca bireysel dikkatle sağlanamayacağını, aynı zamanda önemli bir halk sağlığı konusu olduğunu vurguladı.
Haber Editörü: Kemal Cihan
Kemal Cihan; siyaset, ekonomi ve teknoloji dünyasındaki gelişmeleri derinlemesine analiz eden, yayıncılık etiği çerçevesinde tarafsız ve nitelikli içerikler üreten deneyimli bir haber editörüdür.